Share
Embed
Slide 1
Slide 1 text
VOGIN IP
9 April 2026
Slide 2
Slide 2 text
AI bij literatuuronderzoek
in de wetenschap
Slide 3
Slide 3 text
Workshop hosts
Margot Verleg
Medisch informatiespecialist
Martini ziekenhuis Groningen
Floor Ruiter (ochtend)
Wetenschappelijke
informatiespecialist
Maastricht University Library
Christa Niehot (middag)
Biomedisch informatiespecialist
Erasmus MC
Slide 4
Slide 4 text
Wat is AI/LLM?
Slide 5
Slide 5 text
RAG (Retrieval Augmented Generation)
Slide 6
Slide 6 text
Hoe “zoekt” een LLM?
Slide 7
Slide 7 text
Stand van zaken AI bij literatuuronderzoek
Nog niet als vervanging voor traditioneel zoeken
Als extra bij het traditioneel zoeken
Wel controleren
Als eerste zoekactie voor vinden seedpapers, bij de vraag: is review handig om te
doen, subsidieaanvraag zoekacties.
Elicit AI, GTP-4, Consensus, SciSpace, Undermind, Notebook LM, Ai2
Slide 8
Slide 8 text
Effect van AI gebruik op cognitieve vermogen
Under engagement: LLM-to-brain
Moderate engagement: Search Engine users
Highly engagement: Brain-only users
Kosmyna et al. Your Brain on ChatGPT: Accumulation of Cognitive Debt when Using an AI
Assistant for Essay Writing Task arXiv, 2025; 2506.08872
Slide 9
Slide 9 text
“Cognitive Offloading” & Kritisch denken (“Cognitive Atrofie”)
Gerlich, M. (2025). AI Tools in Society: Impacts on Cognitive Offloading and the Future of
Critical Thinking. Societies, 15(1), 6. https://doi.org/10.3390/soc15010006
Slide 10
Slide 10 text
Kritisch denken bevorderend vs. niet-bevorderend
VS.
Slide 11
Slide 11 text
Bevorderend- Undermind
Slide 12
Slide 12 text
Niet bevorderend - Copilot
Slide 13
Slide 13 text
Responsible use of AI in evidence SynthEsis
(RAISE)
Slide 14
Slide 14 text
No content
Slide 15
Slide 15 text
No content
Slide 16
Slide 16 text
No content
Slide 17
Slide 17 text
Dead internet theory
Slide 18
Slide 18 text
Impact wetenschappelijke literatuur
Slide 19
Slide 19 text
Preprints
Slide 20
Slide 20 text
Energiser echt of nep
Slide 21
Slide 21 text
Casus
Slide 22
Slide 22 text
No content
Slide 23
Slide 23 text
Casus in groepen
● Geef aan bij:
○ welk figuur of afbeelding echt is
○ welk artikel nep en/of (deels) met AI is geschreven of niet.
● Aan welke kenmerken zou je AI kunnen herkennen?
● Schrijf deze per kenmerk op de post-its.
Slide 24
Slide 24 text
Pauze
Slide 25
Slide 25 text
Plenaire criteria bundelen en bespreken
Slide 26
Slide 26 text
Onze criterialijst
Slide 27
Slide 27 text
Casus met onze criteria lijst
Slide 28
Slide 28 text
Echt of Nep Antwoorden
Afbeeldingen:
1. A
2. A
3. A
4. A
5. B
Artikelen:
Knowledge of acute rheumatic fever [etc]: AI
Red light therapy: geen AI
Robotic-assisted esophageal surgery: geen AI
Innovative method for treating diabetes: AI
Comprehensive rehabilitation approach [etc]: AI
Slide 29
Slide 29 text
Feedback criteria lijst samenstelling
Slide 30
Slide 30 text
Tools voor AI herkenning
Afbeeldingen
https://tineye.com/
https://deepmind.google/models/synthid/
https://www.proofig.com/ - betaald
https://hivemoderation.com/
https://www.aiornot.com/
Artikelen/text/citaties
https://retractionwatch.com/
https://www.grammarly.com/ - betaald
https://textguard.ai/?
https://groundedai.company/ - betaald
Meta data
https://exiftool.org/
Image zoom
https://pixelied.com/features/image-zoomer
OSINT gidsen
https://bellingcat.gitbook.io/toolkit
https://www.osinthandbook.com/ai-detectors
https://osintframework.com/
Slide 31
Slide 31 text
Mogelijke oplossingen
Peer replication
Transparantie dataset
Alt teksten in afbeeldingen
Watermerken in afbeeldingen